Grinin Belgrad Tonu…

tuzak

Berlin Film Festivali’nde gösterilen ve ses getiren Sırp Sineması örnekleri, 2007 yapımı Tuzak (The Trap; Klopka) ile 2008 yapımı Aşk ve Diğer Suçlar (Love and Other Crimes; Ljubav i drugi zločini), farklı yönetmenlerin elinden çıkmış olsa da birçok benzerlik taşıyan iki film. Oyuncu kadrosunda Anica Dobra ve Vuk Kostic her iki filmde de yer alıyor. Mekan olarak Belgrad’da geçen her iki filme de donuk renkler, gri tonlar ve ağır bir atmosfer hakim. Her iki filmde koyu ve mat renklerle etkisi artırılan karamsarlık, durgunluk, zorlu yaşam koşulları, çaresizlik, suç ve hesaplaşma gibi temalar başı çekiyor. Filmlerin asıl olarak kesiştiği nokta ise Senarist Srdjan Koljevic.

Milošević hükümetinin düşmesinden sonra ülkede iyimser beklentiler artmasına rağmen, ekonomik şartlar karamsar bir tablo ortaya koymaya devam ediyor. Yönetmen koltuğunda Srdan Golubović’in oturduğu Tuzak’ta sıradan bir ailenin yaşadığı drama tanık oluyoruz. İlk bakışta ana-baba-çocuktan oluşan çekirdek aile ve normal seyrinde giden sıradan bir hayat pek de şaşırtıcı bir yanı olmayan bir filmmiş izlenimini veriyor. Özelleştirilmesi gündemde olan bir şantiyede çalışan baba Mladen (Nebojsa Glogovac) ile İngilizce öğretmeni anne Marija (Nataša Ninković) aldıkları düşük maaşlara rağmen kıt kanaat geçinmekte ve tek çocukları Nemanja (Marko Djurovic) ile basit ama mutlu bir hayat sürmektedirler.

tuzak

Ancak Nemanja’nın aniden ortaya çıkan kalp rahatsızlığıyla bu aile saadeti derinden sarsılır. Ameliyat için gereken 26.000 avroyu bulmak için Mladen ve Marija farklı yollara başvursalar da, her ikisi de boşuna çırpınmaktadır. Mladen, borç istediği zengin arkadaşlarından ve bankaya kredi başvurusundan olumlu bir yanıt alamadığı gibi, Marija’yı gazeteye ilan vererek durumu afişe ettiği için suçlamaktadır. Ancak bir gün gazetedeki ilan üzerine gelen telefonla işin rengi değişir. Hotel Moskva’da yapılan görüşmede verilen teklif Nemanja’nın hayatına karşılık zengin bir işadamının hayatıdır. Mladen bu teklifi hemen geri çevirmek istese de oğlunun durumunun gittikçe ciddileşmesi üzerine eli kolu bağlanır ve bundan sonra olaylar tam bir çıkmaza doğru ilerlemeye başlar.

Film her ne kadar psikolojik dram ve polisiye türlerine yaklaşsa da aksiyon arayanlar için uygun bir film olmadığını peşin peşin söyleyeyim. Son derece ağır tempolu bir film ve gerilim dozu yüksek. Ancak bu gerilim, yönetmenin olayın trajikliğini seyirciye yavaş yavaş kana karışan bir ilaç gibi aksettirişi yüzünden seyirci üzerinde daha da etkili bir hale geliyor.

tuzak

Tuzak, film-noir türünün iyi bir örneği olarak karşımıza çıkarken Aşk ve Diğer Suçlar için kara-komedi demek daha doğru olur. Stefan Arsenijević ilk uzun metrajlı filmi olan Aşk ve Diğer Suçlar’da sıradan bir hikayeyi enteresan karakterler üzerinden anlatmayı tercih etmiş. Film Tuzak’ta olduğu gibi alabildiğine gri bir atmosfer içerisinde, Yeni Belgrad’ın yüksek, tekdüze, betonarme blokları arasında geçse de, karakterler bir tuhaf ve de filmi aslı izlenilir kılan bu tuhaflık. Yoksa hikaye de karakterler kadar “bizden” duygusu veriyor insana.

aşk-ve-diğer-suçlar

Solaryum dükkanında çalışan ve hayatından hiç de memnun olmayan Anica (Anica Dobra), onunla ilişki yaşayan patronu ve mahalle gangsteri Milutin (Fedja Stojanovic), Milutin’in ergenlik çağındaki bunalımlı kızı Ivana (Hanna Schwamborn) ve Milutin’in fedaisi aynı zamanda Anica’ya gizli bir aşk besleyen Stanislav (Vuk Kostic). Anica’da birçoğumuz gibi başka bir hayat peşinde. Planı ise patronun kasasını boşaltarak uçağa atlamak ve şehri terk etmek. Anica’nın planını öğrenen Stanislav ise onu vazgeçirmek için sırrını paylaşıyor. Böylece yer yer komedi, yer yer dram havasında ağır ağır ilerleyen filme bir de romantik bir hikaye eklenmiş oluyor.

aşk-ve-diğer-suçlar

Bu hikayeye yine romantik bir şarkı mı eşlik eder dersiniz? Film boyunca bozulmuş plak gibi başa sarıp duran Besame Mucho romantik atfedilebilir ancak, film boyunca önce Ivana’nın saplantılı bir şekilde dinlediği, sonra Stanislav’in pek çok kereler canlı olarak performe ettiği, Milutin’in ise ofisine kapanıp sabahtan akşama çalıp durduğu “Besame Mucho” romantik olmaktan öte, artık duymaya tahammül edemeyeceğiniz bir hale geliyor.

Ama bu ayrıntıyı bir kenara bırakırsak, karakterlerin gerçekliği ve samimiliği ve filmin melodramatik havasına rağmen gülünçlüğü, filmi çarpıcı yapan unsurlar arasında. Yönetmenin ilk uzun metraj denemesi için oldukça başarılı denilebilir.

İşte O Film

  • Klopka

    Klopka

    Yönetmen Srdan Golubovic'dan insan hayatının çok ucuz olduğu Sırbistan'da çocuğunun ölümü ve yaşamı arasında bir seçim yapmaya zorlanan sıradan bir adamın hikayesi. Detaylar

Yazar

Evinç Doğan (@evinc-dogan)

Belgrad'da yaşıyor, Balkanlar'dan bildiriyor. Fotoğrafçı, gezgin, kahve tiryakisi, sinefil, göçmen ve göçebe... Okur, yazar, gezer, tozar...

YORUMLAR

  1. ahmet (@ahmet)

    @evinc-dogan yazının sonundaki video uçmuş gibi görünüyor.

  2. Evinç Doğan (@evinc-dogan)

    yorum icin tesekkurler Ahmet, youtube’den bazen videolar kaldirilabiliyor. yeni bir link bulmak lazim.