Ben felsefeye inanıyorum

     Tarihsel değeri çok büyük olan bir kadının hayatını konu alan müthiş bir film :  Agora.

     2009 yılında Alejandro Amenabar‘ın yönetmenliğinde çekilmiş, yeterli sayıda izleyiciye ulaşamamış ve hakettiği ölçüde duyulmamış bir film… Onu izlediğim gece sabaha kadar uyuyamadan hakkındaki tarihsel metinleri karıştırdığım, 1600 yıl önce yaşamış, Yunanlı filozof – matematikçi ve astronom Hypatia’nın hayatı….

     Film hayranlık uyandıracak sahnelerle başlıyor; bir bilim kadını olan İskenderiyeli Hypatia’nın, İskenderiye kütüphanesinde verdiği dersler ve erkek öğrencileriyle girdiği özgür tartışmalardan bir kesitle. Bunu bugünler adına düşünmek bile hayranlığı direk tetikleyici etkide çünkü, toplumlarda kadının yeri hakkında çok şeyin pek de değiştiği söylenemez.

     Hypatia’yı döneminde dinlenir kılan şey, filozof olan babası Theon’un yönetimdeki saygın yeri. Çünkü kütüphane içinde ondan başka bir kadın varlık gösterebilmiş gibi görünmüyor. 

                    Hakkındaki tarih yazımları özetle şöyle diyor :

                   ” İskenderiye’deki bu okul, hangi inanca, felsefi tarza sahip olursa olsun, herkese açıktı. Hypatia, sahip olduğu bilgileri cesurca ve kaygı duymadan öğrencilerine anlatmaya, dönemin önemli siyaset, bilim, din adamlarıyla görüşmeler yapmaya devam ediyordu. Eğer Hypatia ve Theon olmasaydı Batlamyus, Öklid ve diğer Yunanlı matematikçilerin eserleri günümüze ulaşmayacaktı. İlk eğitimlerini aldığı babası, Hypatia’nın dogma düşüncelere saplanmasına izin vermedi. Kendine saygısı olan bir kimse tarafından, hiçbir bilginin kabul edilmemesi gerektiğini, düşünme hakkını hep kullanmasını, yanlış düşünmenin hiç düşünmemekten yeğ olduğunu öğretti.”

          Gelelim bu tarihsel karakterin bıraktığı hayranlığın ötesinde, onu uykumu kaçıracak kadar tesirli kılan sebebe. Hypatia, döneminin dini çatışmalarının ortasında dimdik durabilmiş inançsız biri. Dinler, insanların birbirlerini öldürmesi için sürekli gerekçeler türetirken, o korkutarak inanca zorlayamadıkları, sorgulayan, zeki ve adaletli bir kadın. 

           Spoiler vermemek için hayatı hakkında başka birşey yazmak istemiyorum. Şu filmin temsil ettiği dönemlerden bugüne dek geçen süreçleri düşününce, insanlık adına tek bir çözüm türetebiliyorum:  inançların açık alanda yaşanmaması ve asla ikinci şahıslarla dahi paylaşılmaması söz konusu olamayacaksa, insanlar bu uğurda birbirlerini öldürmeye-hor görmeye-asimile etmeye devam edecekler. Çünkü, bir diğerinin farklı olan düşüncesini, kendi inancına hakaret sayma algısı iyileştirilemez bir durum.

                     Başka bir dünya mümkün… 

 

 

İşte O Film

  • Agora

    Agora

    Roma İmparatorluğu hâkimiyetindeki İskenderiye’de yaşamış, bilinen ilk kadın matematikçi, astronom ve filozof olan Hypatia’nın hayatı. Detaylar

Yazar

Arzu (@arzu)

Güzel film, sinemanın peşinde koşmayanlardan kendini gizler. (Tarkovski)

YORUMLAR

  1. Arzu (@arzu)

    Bir çok sanatçı ve düşünür Hypatia’dan etkilenerek, eserlerinde ona vermiş.Örneğin Raphael’in ünlü tablosunda büyük düşünürlerin arasından o da gülümsüyor.Hristiyanlığın hoş görmediği Hypatia,maalesef o resimde tahrif ettirilerek başkasına dönüştürülmüş.

    1
  2. Mel-ankolik (@mel-ankolik)

    Sen bu yazıyı kaleme almadan evvel, geçen hafta, 60 küsür yaşlarında, çoook sevimli Şamanist bir hekim abim tarafından önerildi bana bu film. Bir fırsat izleyeyim diyordum ki senin yazınla karşılaştım, artık izlenmeli demek ki @arzu..

    3
    • Arzu (@arzu)

      @mel-ankolik mutlaka izle, etkileneceğinden hiç şüphem yok. Hakkında konuşulacak o kadar şey var ki, uzatıp sıkmak istemedim.. sersemletti beni

      1
  3. Arzu (@arzu)

    İskenderiye kütüphanesini binlerce kitapla doldurtmuş, eline geçen kitapları çoğaltıp kütüphanesine dahil etmiş, heryerden kitap getirtmeye çalışmış, ölümünden sonra benzersiz hazine olan kütüphanesi korunamamış..

    1
  4. Mehmet KARAASLAN (@karaaslansk)

    Ah ah nerde bizim de böyle aydınlarımız olsa.Birileri ne der veya ne yapar diye düşünmeden hak’ın yanında olan aydınlarımız olsaydı.

    3
  5. İnci (@inci-ozturk)

    Bayramdan hemen önce yalnızca güçlükadın portresi çizen bir film olduğunu tahmin ettiğim için listemin ilk sırasına aldığım filmi yorumladığını görmek beni mutlu etti.. Daha ilgi ile izleyeceğim..:) @arzu

    2
  6. İnci (@inci-ozturk)

    Rachel Weisz’e ‘Arka Bahçe’ ve ‘Kaynak’ adlı filmlerinden sonra hayran olduğumu da söylemek istiyorum.. Bu duygum bu filmle pekişecek gibi..

    2
    • Arzu (@arzu)

      @inci-ozturk onları izlemedim, ben de onlara öncelik vereyim :) Güçlü kadının çok ötesinde “gerçeğini yaşamak” var, bu kadın savaşmıyor, sadece var oluyor. Bence kesinlikle seversin onu.

      2
    • Mel-ankolik (@mel-ankolik)

      @inci-ozturk İzlememiştim bu filmleri.. En kısa sürede izlemeliyim demek ki :)

      2
    • İnci (@inci-ozturk)

      @mel-ankolik @arzu Sizlere nasıl hissettirir bilemiyorum ama özellikle ‘Kaynak’ ve tabii ki ‘Arka Bahçe’ hala beni düşündüren filmlerdendir..

      1
  7. İnci (@inci-ozturk)

    Konu bilim olunca; kadın artı bilim, ilgi çekici bir film olduğunu yorumunu okuduktan sonra daha fazla tahmin edebiliyorum..:) @arzu

    1
    • Arzu (@arzu)

      @inci-ozturk 👍🏼😉

      1