bir uçak geldi ve gülleri yaktı

          1968 İsveç yapımı muhteşem bir Ingmar Bergman filmi; Skammen (Utanç)

           Savaş ve şiddet karşıtı çok güçlü bir eser!

    Bergman’ın diğer filmlerine kıyasla çok daha anlaşılır ve izlenmesi daha az yorucu. Belki de bu yüzden, Bergman kendi filminden pek de hoşnut olmadığını gösteren ağır eleştiriler yapmış ama seyircisinden de nerdeyse tam not almış.

   İç savaştan kaçarak, bir adada yaşamaya başlayan, filarmoni orkestrasının başarılı 2 müzisyeni; Jan ve Eva, bu yeni başlangıçlarında, kendilerine basit -mütevazi bir hayat, bir cennet kurguluyorlar. Oysa ki dışında kalmalarına izin verilmeyecek olan ve unuttukları önemli bir dünya düzeni var: bu dünyada savaş karşıtı olmak her zaman suç sayılmıştır.

Film, aşklarını ve atışmalarını hayranlıkla izlediğim sahnelerle başlıyor.

Paraya daha az ihtiyaç duydukları bir kırsal hayat. Bahçelerindeki sebzeleri satıp karşılığında şarap ve balıkla şenlendirdikleri akşam masaları, eski ve zor çalışsa da pek az ihtiyaç duydukları arabaları, kümesteki tavukları, küçük huzurlu evleri…

Yüksek ses tonuyla yapılan bir konuşmadan bile incinebilecek hassasiyetteki, zayıf ve uzlaşmacı adam Jan’la, sert kadın Eva’nın dengelediği bu ortak hayatın tüm dengelerinin, aslında dış etkenlerin elinde tersine değişebilir olduğunu görene kadar, karakterleri tanıyabildiğinizi sanıyorsunuz. 

Savaşlarda insanların öldürüldüğü kanlı, vahşet sahnelerine aşinayız, ama karakterlerimizi ne hale sokabileceğini bu film kadar sorgulatan olmamıştı.

Oyuncular çok başarılı, sahneler insanı kilitliyor.

Tarkovski film sanatı üzerine yaptığı bir konuşmada Skammen’deki oyunculardan şöyle bahsediyor;  ”oyunculuk gösterisi bulunmaz, canlı bir insanın arkasına sığınılmıştır, onunla tam anlamıyla bütünleşmiştir.”

   

-Eva :bazen herşey tıpkı bir rüya gibi geliyor. benim gördüğüm bir rüya değil, rol almak zorunda olduğum, bir başkasının rüyası…
peki bizi rüyasında gören kişi uyandığında ne hisseder acaba, utanç mı?

Yazar

Arzu (@arzu)

Güzel film, sinemanın peşinde koşmayanlardan kendini gizler. (Tarkovski)

YORUMLAR

  1. Hazal (@hazal)

    unutamadığım filmlerdendir. hakikaten kilitlenmiştim ve erdemli bir cevap verememiştim bu soruya: tüm bunları yaşayan ben olsam, sonunda nasıl biri olurdum acaba.

    2
    • Arzu (@arzu)

      @hazal insan bunu garanti edemiyor değil mi?

      2